چرا برف نمی‌آید؛ اعلام دلایل فعال نشدن سامانه‌های بارشی در ایران

کارشناس مستقل هواشناسی با اشاره به انتشار نقشه‌های جنجالی هواشناسی که نشان می‌دهد سامانه‌های بارشی در داخل مرز‌های ایران ضعیف و کم بارش می‌شوند، احتمال تاثیر هارپ براین شرایط را مطرح کرد و درخصوص عوامل کم بارشی سامانه‌ها در کشور توضیحات مهمی داد.

به گزارش همشهری آنلاین، اخیرا انتشار برخی نقشه‌های هواشناسی در رسانه‌ها و فضای مجازی خبرساز شده است. برخی کارشناسان از تغییرات عمدی آب و هوای ایران از سوی دیگر کشور‌ها می‌گویند و برخی دیگر علاوه بر این موضوع، خشکی تالاب‌ها، دریاچه‌ها و از بین رفتن پوشش‌های گیاهی و عرصه‌های منابع طبیعی را در ایجاد چنین شرایطی دخیل می‌دانند. اما واقعا دلیل کم اثر شدن سامانه‌های جوی در داخل ایران هارپ است؟

تصویر هوایی از دریاچه ارومیه

جاویدی ادامه داد: «بسیاری از دریاچه‌ها و تالاب‌ها به همین دلیل و به سبب افت شدید سفره‌های زیرزمینی آب در کنار تخصیص نیافتن حقابه خشک شده اند. خشک شدن این منابع مهم رطوبتی کشور، طبیعتا سبب کاهش بارش می‌شود. بررسی الگو‌های بارشی و نقشه‌های هواشناسی حاکی از آن است که مناطق کم بارش کشور مناطقی هستند که رطوبت کمتری دارند. در نقطه مقابل، سامانه‌ها در مناطق مرطوب رطوبت می‌گیرند و با نفوذ به مناطق پیرامونی بارش بیشتری را نصیب آن منطقه می‌کنند. به بیان دیگر، هر سامانه‌ای که وارد کشور می‌شود، رطوبتی که باید با سامانه همراه شود، تا یک جایی همراهی می‌کند. سامانه‌های کم فشار حالت چرخشی دارند و هر کجا رطوبت باشد نم ناکی را به هسته خودش جذب می‌کنند. به همن خاطر در مناطقی که رطوبت نباشد سامانه تکه پاره شده و کم اثر می‌شود.»

این کارشناس هواشناسی با بیان مثالی در این زمینه، گفت: «در مرز ایران و ترکیه، دو کوه در بخش ترکیه و ارومیه، تفاوت زیادی با هم دارند. کوه ارومیه که قبلا پوشیده از برف بود، به دلیل خشکی دریاچه ارومیه از بارش هایش کاسته شده، در حالی که در مقابل، کوه مجاور دریاچه وان ترکیه، به دلیل رطوبت بالا همچنان بارش‌های خوبی دشت می‌کند. البته خشکی دریاچه یکی از عوامل است و نباید از دیگر عامل‌ها غافل شد. مثلا در ترکیه باروری ابر‌ها هم انجام می‌شود و ما در ایران این کار را نمی‌کنیم. ضمن اینکه باید اذعان کرد که ایران در منطقه خشک تری نسبت به ترکیه قرار دارد.»

افسرده شده‌ایم

جاویدی در ادامه به برخی خطا‌های کارشناسان هواشناسی در یکی دو ماه اخیر اشاره کرد و گفت: «شرایط به گونه‌ای است که امسال ما کارشناسان هواشناسی افسرده شده ایم. هزاران نفر با من و چند صدهزار نفر از مردم با همکارانم در ارتباط هستند و پیش بینی‌های هواشناسی برایشان اهمیت زیادی دارد. متاسفانه خساراتی به کشاورزان وارد شده است که مستقیما از چشم ما می‌بینند. هواشناسی علم احتمالات است و ما پیشگو نیستیم. ایران اگر ماهواره هواشناسی داشت، طبیعتا ضریب خطای کارشناسان هم خیلی کمتر بود.»