گذار بزرگ: چالشها و فرصتهای اقتصاد جهانی در سال ۲۰۲۶
مریم حسینی- رویداد ایران:اقتصاد جهانی در سال ۲۰۲۶ در مرحلهی «سازگاری پس از بحران» قرار دارد. دیگر دوران تورمهای سرسامآور سالهای ۲۰۲۲ و ۲۰۲۳ گذشته است، اما جهان با واقعیتهای جدیدی مانند رشد آهستهتر، تنشهای ژئوپلیتیک پایدار و نفوذ بیسابقه هوش مصنوعی در ساختار تولید مواجه است. سه ستون اصلی اقتصاد امروزهوش مصنوعی و بهرهوری: هوش مصنوعی از یک ابزار سرگرمی به ستون فقرات بهرهوری در صنایع تولیدی و خدماتی تبدیل شده است. اقتصادهایی که در زیرساختهای دیجیتال سرمایهگذاری کردهاند، اکنون شاهد رشد نرخ بهرهوری هستند. تغییر نقشه زنجیرههای تأمین: مفهوم «جهانیسازی» به «دوستگردانی» (Friend-shoring) تغییر یافته است. کشورها در حال کوتاه کردن زنجیرههای تأمین خود و انتقال آن به کشورهای متحد یا نزدیکتر هستند تا در برابر شوکهای سیاسی مصون بمانند. انرژیهای پاک و اقتصاد سبز: گذار به انرژیهای تجدیدپذیر نه تنها یک ضرورت زیستمحیطی، بلکه بزرگترین محرک سرمایهگذاری (Capex) در دهه جاری است. بازارهای مالی بهشدت به سمت پروژههای سبز متمایل شدهاند. چالشهای پیش روبدهیهای ملی: بسیاری از دولتها پس از حمایتهای مالی دوران کرونا و بحرانهای انرژی، با نرخ بهره بالا و بدهیهای سنگین دستوپنج نرم میکنند که فضای مانور آنها برای سرمایهگذاری عمومی را محدود کرده است. نابرابری ساختاری: علیرغم رشد تکنولوژی، شکاف میان کارگران ماهر (که با هوش مصنوعی کار میکنند) و سایر مشاغل در حال افزایش است که منجر به فشارهای اجتماعی و تغییرات سیاسی در بسیاری از کشورها شده است. نتیجهگیری: چشمانداز آیندهاقتصاد جهانی در سال ۲۰۲۶ بیش از هر زمان دیگری «تکنولوژیمحور» و «امنیتمحور» شده است. رشد اقتصادی دیگر مانند دهههای گذشته متکی بر تجارت آزاد بیقید و شرط نیست؛ بلکه متکی بر تابآوری (Resilience) است. موفقیت کشورها و کسبوکارها در گروِ انطباق سریع با تغییرات اقلیمی و بهرهگیری هوشمندانه از اتوماسیون است.
