(عکس) دست‌نوشته‌ی دکتر شریعتی درباره‌ی مخالفت حزب توده با ملی شدن نفت

نهضت ملی، با این‌که شعارش ملی شدن نفت بود و علیه انگلیس‌ها مبارزه داشت، ولی در داخل، صف قوی و مصممی که در برابر آن ایستاده بود و به‌شدت با آن مبارزه می‌کرد، حزب توده بود و طبیعتا، در آن ایام، ملی بودن به معنی ضد مارکسیست بودن و ضد توده‌ای بودن تلقی می‌شد...

به گزارش خبرآنلاین، دوران نوجوانی دکتر علی شریعتی هم‌زمان بود با نهضت ملی شدن صنعت نفت و برای او که به نوشته‌ی خود مبنای فکری‌اش «مذهبی» و جهت اجتماعی‌اش «ملی» بود، این جریان جاذبه داشت. کمااین‌که در این دست‌نوشته‌ها هم تاکید کرده که جریانی که با نهضت ملی مبارزه می‌کرد حزب توده بود. مرکز اسناد انقلاب اسلامی ایران به مناسبت سال‌روز ملی شدن صنعت نفت، دو برگه از این دست‌نوشته‌ها را (شماره پرونده ۱۸۴۴) منتشر به شرح زیر منتشر کرده است:

اولا، نهضت ملی، با این‌که شعارش ملی شدن نفت بود و علیه انگلیس‌ها مبارزه داشت، ولی در داخل، صف قوی و مصممی که در برابر آن ایستاده بود و به‌شدت با آن مبارزه می‌کرد، حزب توده بود و طبیعتا، در آن ایام، ملی بودن به معنی ضد مارکسیست بودن و ضد توده‌ای بودن تلقی می‌شد و در واقع بیش‌تر کوشش و مبارزه‌ی اجتماعی مردم و بالاخص گروه‌های تحصیل‌کرده و جوان که به نهضت ملی معتقد بودند، صرف درگیری با این حزب می‌شد که هم از نظر فلسفی و اعتقادی به‌شدت با فکر ناسیونالیسم مخالف بود و برخلاف امروز که مارکسیسم، اصالت نهضت‌های ملی را ناچار پذیرفته است، هرگونه جنبش ملی - یعنی غیرطبقاتی - را غیراصیل، انحرافی، ارتجاعی و حتی وابسته به سرمایه‌داری جهانی می‌شمرد، و هم این حزب مارکسیستیِ پیرو شوروی، با شعار ملی شدن نفت در سراسر کشور به‌شدت و تعصبی رسوا مخالفت می‌کرد! در نتیجه، یک روشن‌فکر ناسیونالیست، هم در جبهه‌ی سیاسی و هم فلسفی با آن مواجه بود.