فردای اقتصاد - فیسبوک در حالی بیستمین سالگرد تاسیس خود را جشن میگیرد که شبکههای اجتماعی تغییر ماهیت دادهاند کمتر از هر زمان دیگری اجتماعی هستند.
مهمترین مزیت شبکه های اجتماعی ترکیب ارتباطات شخصی با ارتباطات جمعی بود در حالی که آمارها نشانگر آن هستند مسیر استفاده کاربران از شبکههای اجتماعی به انتشار محتوا در گروههای بسته منتقل شده چیزی مشابه کارکردهای ایمیل.
شبکههای اجتماعی همچنان نیمی از زمان استفاده از موبایل را به خود اختصاص میدهند و این به معنای ۴۰ درصد بیشتر از سال ۲۰۲۰ است اما این شبکهها دیگر اجتماعی نیستند. بسیاری از کلیپهای انتخاب شده برای کاربران توسط هوش مصنوعی و بر اساس رفتار تماشای کاربر به وی نمایش داده میشود.
در همین حال مردم کمتر از خود پست میگذارند. سهم آمریکاییهایی که میگویند از ثبت زندگی آنلاین خود لذت میبرند از ۴۰ به ۲۸ درصد کاهش پیدا کرده و دایره بحثها از به پلتفرمهای بسته مانند واتساپ و تلگرام منتقل شده است.
این تغییر به سمت گروههای بسته نظارت بر آنها را سختتر و گسترش ایدهها را کندتر کرده است.
مهمتر از انتشار اخبار جعلی آنکه سهم اخبار واقعی در شبکههای اجتماعی کمتر و کمتر شده است. مارک زاکربرگ زمانی گفته بود که میخواهد فیسبوک یک روزنامه شخصی باشد اما امروزه در فیسبوک اخبار تنها ۳ درصد آنچه مردم در شبکههای اجتماعی می بینند را تشکیل میدهد و در کل شبکهها یاجتماعی تنها ۱۹ درصد بزرگسالان به طور هفتگی اخبار و گزارشهای خبری را به اشتراک میگذارند. این میزان در سال ۲۰۱۸ بالغ بر ۲۶ درصد بود.
بسیاری از رسانهها که بر توزیع اجتماعی اطلاعات و رخدادها تکیه داشتهاند - مانند بازفید - تعطیل شدهاند و همین باعث انتشار گسترده اطلاعات بدون پشتوانه در شبکههای اجتماعی شده است.
مارک زاکربرگ بنیانگذار این شرکت که امروز ۱.۲ تریلیون دلار ارزش دارد ، چند روز قبل مقابل سناتورهای آمریکایی ایستاد و به درخواست آنها خطاب به کسانی که بابت این پلتفرم آسیب دیدهاند عذرخواهی کرد.
برخی افراد استدلال میکنند که عیوب شبکههای اجتماعی میتواند با حکمرانی بهتر و کدنویسی هوشمندانه و حتی مدل کسب وکار متفاوت برطرف شوند. اما نکته آن است که وقتی پلتفرمها به سمت گروههای بسته خصوصی پیش رفته به طور اجتناب ناپذیری از دایره نظارت کمتری برخوردارند. وقتی افراد از بازخورد محتواهای خود به سمت این گروههای بسته پناه میبرند ممکن است که شاهد گسترش محتواهای افراطی باشیم.
