تحولات صنعت آهن و فولاد در دهه‌های اخیر

آهن و فولاد در دهه ‌های اخیر از بعدهای متفاوت فنی و اقتصادی دستخوش تحولاتی جدیدی شده است و پیش ‌بینی می‌ شود سیر بزرگ و عظیم این تحول ها در آینده هم ادامه داشته باشد.

متن زیر که برای شما آورده شده است برگرفته از مقاله پروفسور ریگاد (Riguad) در همایش بین‌ المللی می باشد، سیر تحولات مختلف صنایع فولاد در جهان را مورد بررسی قرار می دهد و اشاره هایی بر اثر آن بر صنایع مختلف ساخت مواد دیرگداز می کند:

صنعت فولاد به عنوان یکی از مهم ترین و اساسی ترین مصرف‌ کنندگان مهم محصول های دیرگداز (۷۰ درصد کل محصول های دیرگداز توسط صنعت فولاد مصرف می گردد) خیلی از استراتژی‌ های تولیدی صنعت دیرگداز را مشخص وتعیین می‌ کند. از این جهت مهم است تا قبل از بررسی کردن موانع و مشکلات صنعت دیرگداز، خواسته ها و نیاز‌های صنعت فولاد گفته شوند:

تحولات اقتصادی صنعت آهن و فولاد در دهه‌های اخیر

انستیتوی بین ‌الملی فولاد و آهن در سال ۲۰۰۲، تصاویر کلی از موقعیت ۳۰ ساله صنایع مختلف فولاد را در قالب نمودار و شکل ارائه داد. متناسب با این داده ‌ها، تولید جهانی فولاد،‌ از ۶۰۰ میلیون تن در هر سال به ۸۰۰ میلیون تن در سال ۲۰۰۱ زیادتر شد. بالا رفتن مقدار تولید هرساله همراه با بالا رفتن تعداد کشورهای سازنده بود.

البته لازم است این را بدانید که در طی دوره بالا رفتن تولید، بازار جهانی ظرفیت رشد هرساله ۱۰ درصد به معنی ۶۰ میلیون تن را داشت و برای همین نتیجه آن افزایش ۲۵۰ میلیون تنی تولید شد، فضا رقابتی زیادی را برای کم کردن هزینه ها در میان سازندگان به وجود آورد.

در سال ‌های ۱۹۷۰ تا ۲۰۰۱، تناژ ساخت و تولید فولادسازان، آمریکا شمالی و اروپا، ژاپن از ۲۰۰ میلیون تن در هر سال به ۶۰۰ میلیون تن افزایش پیدا کرد و مجموع شاغل ها از این صنایع از ۲/۲ میلیون نفر در سال ۱۹۷۵ به ۸۴۰ هزار نفر در سال ۲۰۰۱ کم شد.

سازندگان از یک جهت با فشار رقابت بین سازندگان و از طرف دیگر با فشارهایی که از سمت مصرف‌ کنندگان وارد می ‌شد روبه رو بودند.تن می دادند.

در زیر ۳ تغییر اساسی که در صنایع فولاد اتفاق می ‌دهد آورده شده است. پیش ‌بینی می ‌شود که فقط مقدار کمی از سازندگان به آن دسترسی پیدا می کنندو از آن استفاده می کنند.

• در آینده روش‌ های جدید ریخته‌ گری سریع ودقیق برای ساخت و تولید اسلب و استریپ نازک به وجود می ‌آیند که موجب افزایش سوددهی هم می‌ گردد؛

• روش ساخت آهن خالص، با فرایند جدید گدازش از کانی‌ هایی مثل CCF ، DIOS و Core x انجام می گردد و روش ‌های کوره کک و طرح رنینتز و کوره بلند که رایج می باشند به مرور از میان می ‌روند. در سال‌ های آینده به مرور اهمیت ساخت آهن به روش احیا کردن مستقیم زیادتر وبیشتر می شود؛

• اکنون از کوره‌ های BOF استفاده می کنند. البته در آینده کوره ‌های الکتریکی ( DC-AD و EAF ) و فناوری ساخت با استفاده کردن از کوره ‌های بهینه شده انرژی ( EOF ) جایگزین می شود. کارآیی ساخت فولاد کوره ‌های EOF از ۲۰۰ تن در هر ساعت در سال ۲۰۰۰ به ۳۰۰ تن درهر ساعت در سال ۲۰۱۰ بهبود پیدا می کند که فاصله راندمان خود را با کوره‌های BOF کم تر می‌کند. علاوه بر این لازم می باشد برای بالا بردن راندمان، کنورتورها و کوره ‌های قوس مناسب تر شوند.

تغییرات ساختاری صنعت آهن و فولاد در دهه‌های اخیر

با حذف کردن مانع های جهانی شدن تجارت، بازار فولاد هم گسترش پیدا کرد. به صورتی که سهم صادرات کشورها از ساخت فولاد آن ها به دو برابر زیادتر و بیشتر شد. به عنوان نمونه، به طور متوسط در دهه ۷۰، ۲۰ درصد فولاد تولیدی کشورها صادر می گردد ، البته در سال ۲۰۰۰، متوسط صادرات محصول های فولاد کشورهای جهان به ۴۰ درصد هم رسید. علاوه بر این سهم تولید جهانی ۱۰ شرکت بزرگ سازنده فولاد جهان از ۱۲ درصد در سال ‌های ۸۱-۱۹۸۰ به ۲۰ درصد در سال ۱۹۹۰-۹۱ و به ۲۵ درصد در سال‌ های ۲۰۰۱-۲۰۰۰ زیادتر شد.

همچنین در طول سال ‌های ۱۹۷۰ تا ۲۰۰۰، خیلی از شرکت ‌های بزرگ و مهم به شکل شرکت‌ های چند¬ملیتی تغییر ساختار دادند. بعضی از شرکت ‌های چند¬ملیتی جدید با رویکرد به محصول های جدید و تازه و بعضی دیگر با تمرکز کردن روی هسته رقابتی قبلی خود به کار خود ادامه دادند. البته این تغییرهای ساختاری، تغییری در مصرف کردن مواد دیرگداز به وجود نیاورد. بعضی شرکت ‌های چند¬ملیتی بعد از تشکیل دادن، رویکردهای جدیدی را دنبال کردند که از آن ها می‌توان به روند واگذاری بعضی مرحله های تولید به بقیه تولیدکنندگان اشاره کرد. علاوه بر این توانستند ضرباتی به بازار خرید و فروش مواد دیرگداز هم وارد کنند.

تقسیم‌بندی تولیدکنندگان فولاد جهان

تعریف کلی در خصوص ساخت و میزان صادرات در جهان کاربردی و یکسان نمی باشد به علت اینکه در قسمت‌ های متفاوت جهان، اختلاف زیادی از نظر کیفیت و کمیت در فولاد ساخته شده وجود دارد. یک راه حل این می باشد که با استفاده کردن از آمار انستیتو بین ‌المللی فولاد و آهن گروه ‌بندی جدیدی ارائه کنیم؛ ۱۵ کشور اتحادیه آمریکای شمالی و اروپا ( E )، ژاپن و کره جنوبی ( J ) و را در قالب EJUS گروه بندی و بقیه کشورها را در شش گروه زیر متمایز کرده است:

• چین؛

• هند، تایوان و سایر کشورهای آسیایی و استرالیا؛

• آمریکای مرکزی و جنوبی؛

• روسیه، اوکراین و قزاقستان؛

• سایر کشورهای اروپایی؛

• آفریقا و خاورمیانه.

هر یک از گروه ‌های ۷ گانه بالا، دارای روابط و الگوهای متفاوت با صنعت های دیگر دارند و رابطه های تجاری آن ها با آنچه در کشورهای EJUS برقرار می باشد، متفاوت است

صنعت آهن و فولاد و همینطور فروش آهن  با چندین سال ناپایدار روبه رو خواهد شد. با اینکه تقاضا برای فولاد به آهستگی در حال بالا رفتن است، نرخ رشد در مقیاس جهانی به تنهایی، به زودی ها به سطح رونق هر ساله باز نخواهد گشت.

منبع : سایت https://ahanlands.com