• زمان انتشار: 17 شهریور 1398, 14:31
  • / کد خبر: 12707

خانه‌های گیلان از هویت خود دور شده است

گیلان| وداع با معماری بومی

گیلان| وداع با معماری بومی

خانه‌های گیلانی‌ها روزگاری دیوارهای آجرچین، طاق‌های بلند و پنجره‌هایی با شیشه‌های رنگی داشت و به‌نوعی با طبیعت خویشاوند و همگام بود اما معماری بومی گیلان به‌مرورزمان رنگ‌باخته و خانه‌ها از هویت خود دور شده‌اند.

ارتباط معماری بومی با طبیعت

به گزارش مهر، یک کارشناس ارشد رشته معماری دراین‌باره با اشاره به اینکه مهم‌ترین ویژگی معماری بومی این است که ارتباط بناها با طبیعت حفظ می‌شود و این برخلاف معماری امروز است که به تکنولوژی تکیه دارد، اظهار کرد: استفاده از مصالح بومی یکی از مشخصات ارتباط با طبیعت است. این بناها اگر به حال خویش رها می‌شدند پس از مدت‌زمانی تجزیه و به طبیعت بازمی‌گشتند؛ اما ساختمان‌های امروزی چنین نیستند، چراکه دارای اسکلت فلزی یا بتنی بوده و از بعضی مصالح تجزیه‌ناپذیر ساخته می‌شوند. آرمین خباز به نقش اقلیم در معماری نیز اشاره کرد و با بیان اینکه بام خانه‌ای که در شمال ایران ساخته می‌شود، شیب‌دار است، افزود: میزان این شیب در شهرها و کشورهایی که بارش برف سنگین دارند به‌مراتب بیشتر هم می‌شود. او ادامه داد: در شمال پنجره‌های قدیمی به‌صورت مستطیل کشیده شده است که این نیز برگرفته از اقلیم این منطقه بوده و به‌منظور برقراری کورانی است که برای خنک شدن خانه‌ها و جریان هوا به وجود می‌آمد. البته باید به این نکته نیز اشاره شود که این‌گونه راهکارها در خانه‌هایی که با این نوع معماری کنار هم قرار داشتند، کارآمد بود. به‌عنوان‌مثال خانه‌ای قدیمی که در محاصره ساختمان‌های بلند قرارگرفته نمی‌تواند با رعایت چنین ویژگی‌هایی خنک باشد. به همین دلیل است که در این عرصه از بافت قدیمی صحبت می‌شود. خباز در ادامه با بیان اینکه در خانه‌های اربابی گیلان، ایوانی به نام غلام در گردش یا غلام‌گردش وجود داشت، گفت: بدین ترتیب که اگر شاه‌نشینی در خانه وجود داشت و قرار بود تا از مهمان‌هایی ویژه در آن پذیرایی شود، این غلام‌گردش نقش خدماتی داشت و پذیرایی کنندگان با سینی‌ها و ظروف خوراکی از جلوی مهمان‌ها عبور نمی‌کردند و از مسیر غلام‌گردش، لوازم پذیرایی را وارد می‌کردند. از مشخصه‌های بارز دیگر معماری گیلان سادگی است. به‌طورکلی می‌توان گفت، معماری هر دوره بازتابی از زندگی اجتماعی آن دوره را هم نشان می‌دهد؛ مثلا در معماری گیلان اغلب نماها تقریبا شبیه هم هستند هرچند خانه‌های خاص دارای تزئیناتی هم هستند، اما بناهای بومی گیلان در مقایسه با خانه‌های بخش کویری کشور دارای تزئینات کمتری هستند.

وضعیت امروز معماری گیلان خیلی بد است

یک کارشناس حوزه عمران و شهرسازی نیز درباره وضعیت معماری بومی و سنتی گیلان با بیان اینکه اگر پرسش این باشد که وضعیت امروز معماری در شهرهای گیلان چگونه است به‌صراحت می‌توان گفت که خیلی بد! آروین ایل‌بیگی اظهار کرد: نمود این «بدی» را از بناهای مسکونی در مقیاس کوچک تا ساختمان‌هایی که بر اثر پروژه‌های بزرگ نهادهای مختلف بنا می‌شوند می‌توان دید. او با اشاره به اینکه البته شرایط بناهایی که کارفرمای خصوصی و بودجه محدودتری داشته و دارند تا حدی بهتر است، افزود: برای مثال اگر قرار بود در اواخر این قرن، از امثال من می‌پرسیدند معماری رشت را با چه بنایی به خاطر می‌آوری، کاخ شهرداری رشت را توصیف می‌کردم که حتی اگر ویژگی سبکی شناخته‌شده‌ای هم نمی‌داشت، در نظر اکثریت سلایق، بنایی زیبا بود. ایل‌بیگی در ادامه در پاسخ به این سؤال که مشکل کجاست گفت: یک مسئله کلیدی این است که خلق یک اثر معماری، در فرآیندی متفاوت از هر مدیوم هنری دیگری انجام می‌شود و عوامل متعددی می‌تواند نتیجه این فرآیند را از دست هنرمند خارج کند. او با بیان اینکه این آفرینش دو روی اصلی دارد که کارفرما و معمار هستند، ادامه داد: پریشانی فکری، زیباشناسی سخیف و تصمیم‌گیری اشتباه در هریک از این دو رو می‌تواند اثری نازیبا و ناکارآمد خلق کند. دلیل اینکه ساختمان‌های عمومی و دولتی معاصر گیلان، فاقد ارزش‌های معماری شده‌اند از نهاد کارفرمایی و سفارش‌دهندگان شروع می‌شود. این نهاد از ابتدا معیارهای غلط بر پروژه می‌گذارد و درنهایت با انتخاب معمار نامناسب و درنهایت پیمانکار و ناظری نامناسب‌تر، بنایی به وجود می‌آورد که در بهترین حالت، هیچ‌چیز به معماری گیلان اضافه نمی‌کند.

ضرورت توجه به احیا معماری بومی

نایب‌رئیس اول سازمان نظام‌مهندسی ساختمان گیلان دراین‌باره اظهار کرد: تجانس با محیط بیرونی، استفاده از مصالح بومی و محلی، رعایت شرایط اقلیمی منطقه در طراحی معماری، صرفه‌جویی در مصرف انرژی با توجه به رعایت اصول اقلیمی و شرایط آب و هوایی، تأمین نیازهای انسانی و برون‌گرایی و توجه به محیط پیرامونی (خانه باغ) از ویژگی‌های برجسته معماری بومی گیلان به شمار می‌آیند. مهرداد کاظمی در ادامه با بیان اینکه شرایط اقلیمی گیلان سبب شده تا اهالی این استان دارای فرهنگی مهمان‌نواز و برونگرا باشند، افزود: اجزای معماری مانند فضاهای نیمه‌باز (تلارها)، فضاهای گربه‌رو (فضای خالی زیر ساختمان)، جهت‌گیری‌های اقلیمی بنا مطابق با شرایط کوران هوا و آفتاب، حیاط‌های جنوبی و شرقی، سقف‌های شیب‌دار مطابق با میزان بارش منطقه در تأمین آسایش مردم مؤثر بوده است. به عبارتی معماری همساز با اقلیم در منطقه، آسایش ساکنان، صرفه‌جویی در مصرف انرژی و تجانس با محیط اطراف را مهیا می‌کرد. او با اشاره به اینکه گذر زمان در تغییر معماری تأثیری اساسی داشته است، گفت: به عبارتی امروز ما به دنبال تکرار کالبد معماری بومی نیستیم بلکه باید اصول معماری بومی در ساختمان‌های جدید، حتی‌الامکان رعایت شود. با توجه به اینکه ساختار معماری بومی، برونگرا و عمدتاً چهار طرف باز بوده بنابراین با توجه به تراکم ساخت در شهرها عمدتا این نوع معماری در شهرهای استان تا حد زیادی از بین رفته و حتی رعایت اصول آن نیز دشوار است ولی روستاهای گیلان این قابلیت را دارند که اصول معماری بومی در ساخت خانه‌های روستایی رعایت شود. کاظمی ادامه داد: برای حفظ و احیای معماری بومی در ابتدا فرهنگ‌سازی لازم است. همه دستگاه‌های مرتبط باید تلاش کنند تا اصول معماری بومی و مزایای آن به افراد جامعه گفته شود و به فرهنگ عمومی تبدیل شود.

کاظمی گفت: وظیفه ذاتی سازمان نظام‌مهندسی ساختمان تدوین، ساخت و ارائه الگوی مناسب در حوزه ساختمان است. سازمان نظام‌مهندسی ساختمان گیلان در چند سال اخیر با تشکیل کارگروه‌های تخصصی به دنبال احیای معماری بومی و ترویج معماری جدید بر پایه اصول معماری بومی بوده است. تدوین ضوابط اقامتگاه‌های بومی و الگوهای مربوط؛ همچنین تدوین ضوابط ساخت‌وساز روستایی و الگوهای آن نتیجه تلاش این کارگروه‌های تخصصی است. او ضمن تشکر از زحمات کارگروه تخصصی معماری بومی سازمان، افزود: این الگوها به‌صورت رایگان در سایت سازمان در دسترس عموم قرار دارد و به‌منظور فرهنگ‌سازی نیز مشوق‌هایی برای استفاده از این الگوها در نظر گرفته‌شده است.



منبع: مهر

ارسال دیدگاه

شما هم دیدگاه خود را بیان کنید

عکس خوانده نمی شود
دیدگاه برای این مطلب ارسال شده است. 0
مدیا سنتر رویداد ایران اینستاگرام رویداد ایران
  • آخرین اخبار
  • تهران
  • شهرستان ها
رییس مجلس درگذشت اسدالله عسگراولادی را تسلیت گفتآغاز طرح پایش تندرستی از مهرماه در دانشگاه‌‌های سراسر کشورتولید پوست مصنوعی با قابلیت تغییر رنگ۳۹ میلیون حمله اینترنتی شناسایی شددره مجسمه‌های هرمزگان در انتظار ثبت ملیلغو روادید میان ایران و عراق تا پایان ماه صفر۲۰۰ شرکت سامانه‌های خورشیدی در آستانه تعطیلیبیش از ۴هزار شرکت دانش‌بنیان در اقتصاد کشور نقش‌آفرین شدندبهره برداری سراسری از 643 طرح تعاونی ها در کشورپای نانوفناوری به صنعت خودروسازی باز شدکاهش خوردگی تانکرها و خطوط ریلی با نانوپوشش‌های دوستدار محیط‌زیست۱۱۰ هزار هکتار از جنگل‌های کشور غنی‌سازی می‌شودکشف نشانه‌های سوزاندن اجساد در عهد باستاناستفاده از سوخت فسیلی یکی از مشکلات نیروگاه‌های کشور استکنترل کیفیت واردات تجهیزات ارتباطی افزایش می یابدآغاز جشن عاطفه‌ها از هفتم شهریورماه در سراسر کشورتجهیزات ایران ساخت نانوپودر تولید می‌کنندآب آلوده روزانه جان ۸۰۰ کودک را می‌گیردامضا تفاهم نامه ایجاد مدرسه کسب و کاردفن پسماند‌های صنعتی کشور در استان قزوین ممنوع است75مرکز تشخیص زودرس سرطان در کشورماجرای واردات لوازم آرایشی با پولِ داروخروج نخبگان از کشور کاهش یافته استتدوین طرح پایش تنوع ریستی کشورابتلای 60 نفر به تب کنگو در کشورربات «انسان‌نما» فردا به فضا می‌رودکمبود دارو برای خدمت‌رسانی به حجاج نداریمایران هیچگاه جزو ۲۰ کشور اول مهاجرفرست نبوده و نیست۱۱ علتِ استفاده نکردن از اینترنت در کشورکاهش جمعیت فوک خزری در ایرانتوصیه‌ برای خانم‌هایی که در سن بالا ازدواج می‌کنندهمکاری آزمایشگاه‌های موسسه رازی در بررسی واکسن‌های وارداتی مورد تائید سازمان دامپزشکی استآمار آلودگی سایبری در یک سال اخیر/ تهران در صدر آلودگی اینترنتیانیمیشن۱۵۰۰ساله‌ ایرانیبهسازی آبشخورها و چشمه‌های سرباز برای حیات وحش
تهران| بازگشت عشایر استان تهران زودتر از موعد مقررآغاز گفت و گو با دستفروشان مترو؛ مدیریت شهری پایتخت آستین‌ها را بالا زدافزایش موقتی آلاینده‌های هوای تهرانتهران| محرومیت شهرستان‌های تهران به لحاظ امکانات فرهنگی و هنریتهران| هفت ایستگاه جدید آتش‌نشانی در تهران به بهره‌برداری می‌رسدتهران| فرمانداران استان از ظرفیت خیرین موکب دار بهره‌برداری کنندتهران| برگزاری نمایشگاه نوشت افزار ایرانیدرگذشت تهیه کننده سینما و تلویزیونمحدودیت فروش بنزین در ۴ کلان‌شهر آغاز می‌شودنجفی در دادگاه دوم: اتهام قتل عمد را قبول ندارمتهران| برگزاری همایش دوچرخه سواری معلولینتهران| بیشترین آلودگی شهر تهران مربوط به خودروهای سنگین استتهران| پل گيشا كشش بار ترافيكي را نداردتهران| بهره‌برداری از 15 پروژه عمرانی و خدماتی پایتخت با حضور شهردارتهران| قاچاق کودک از کشورهای همسایه به تهران سیاست‌گذاری شده استتهران| دردسر تورم برای مهدکودک‌های تهرانتهران| شیطون بازار محل فروش اجناس دست دومتهران| کوچ پایتخت‌نشینان به حاشیهتهران| ورود ملخ‌ها تنها به یک مزرعه در جنوب تهرانتهران| وظیفه فرمانداران برگزاری انتخابات سالم استتهران| کاهش سن مدیران از ۴۸ سال به ۴۰ سال در دستور کار قرارگرفته استتهران| استفاده از اتوبوس در روز قدس رایگان شدجدیدترین جزئیات از پرونده قتل میترا استاد توسط محمدعلی نجفیتهران| مهلت 15 روزه برای راه اندازی تصفیه خانه شهرک صنعتیتهران| همسر دوم شهردار سابق به قتل رسیدتهران| سردیس مرحوم جمشید مشایخی اصلاح شدتمامی امتحانات مدارس استان تهران ۴ و ۸ خرداد لغو شدتهران| انهدام شرکت هرمی در شهریارتهران| تشریح جزئیات بسته تشویقی جدید نوسازی بافت فرسودهتهران| طلای آب شده نخریدتهران تا سه سال آینده مشکل «قبر» نداردتهران| واکنش پلیس راهور به کلیپ خیابان میرداماد پایتختتهران| اعلام نرخ ورود به محدوده زوج و فردتهران| برگزاری جشنواره دوقلو‌ها۶۷ روستای سیل‌زده باید کاملا جابجا شوند
کرمانشاه| تابلوهای مسیر راه کربلا در استان بازسازی می‌شوندکرمانشاه| حمایت کمیته امداد از بیش از 13 هزار دانش اموزگلستان| پيشرفت 80 درصدي تقاطع غيرهمسطح افسران گرگانخراسان رضوی| محصول کینوا روی دست کشاورزانسیستان و بلوچستان| نامهربانی گاندو با مردم محلیمرکزی| 6 کلینیک جدید در بیمارستان ولی‌عصر اراک راه‌اندازی می‌شودمرکزی| تکمیل تالار مرکزی اراک در اولویت پروژه‌های عمرانیمرکزی| سینماهای سیار مهمان شهرستان‌های مرکزی می‌شودمرکزی| دستگاه‌ها اشیای مربوط به دفاع مقدس را به باغ‌موزه بسپارندمرکزی| وعده‌هایی در حد حرفمرکزی| افزایش مهاجرت معکوس در ساوهفارس| روش جدید درمان بیماری‌های خونی در شیرازکرمانشاه| عرصه بر ساخت و ساز کنندگان غیر مجاز تنگ می شودفروش قلیان در پارک‌های کرج ممنوع شدتابستان شلوغ هتل های کرمانشاهتخلفات زیست محیطی سلامت شهر زاهدان را به خطر انداخته استزیتون ساوه از کورس رقابت با انار و پسته جا ماندجشنواره لاله‌های سال 1400 در کاخ مروارید برگزار می‌شودالبرز| اهتمام ویژه مدیریت شهری کرج در ساماندهی مرکز حلقه درهیزد| نخستین جشنواره ملی فیلم کوتاه ساباط در یزد برگزار می‌شودخراسان شمالی| چشم‌پوشی از اعتیاد در روستاهاکردستان| تکرار مصیبت سگ‌کشیالبرز| راه‌اندازی پویش برای کمک به کودکان کارمازندران| کاهش 13 درصدی تصادفات جرحی در جاده‌های مازندرانمازندران| ثبت‌نام بیش از ۱۷ هزار مازندرانی برای حضور در راهپیمایی اربعینمازندران| افزایش تعداد سالن های سینماییمازندران| تصویب 5500 پروژه در استان مازندرانمازندران| بی‌مهری آفرود سواران به طبیعتکرمانشاه| با اجراي طرح کاداستر و حدنگار کشاورزان استان صاحب سند مالکيت مي شوندآغاز برداشت چغندرقند از مزارع کرمانشاهکهگیلویه و بویر احمد| جلوه زیبایی در آبشار تنگ تامرادی بویراحمدروزهای پر کار بهزیستی کرمانشاهلرستان| کاهش رشد معلولیت در استان ضروری استلرستان| در بالادست سدی برای نگهداری سیلاب نداریملرستان| خطوط تولید واحدهای صنعتی استان نیازمند نوسازی هستند

روزنامه رویداد امروز دوشنبه ۲5 شهریور ۱۳۹۸ پخش زنده بازار ارز و سکه جدول لیگ
خشک‌سالی و سیل کنار هم
خشک‌سالی و سیل کنار هم
خشک‌سالی و سیل کنار هم
لحظۀ طلایی «اوه شِت!»
لحظۀ طلایی «اوه شِت!»
لحظۀ طلایی «اوه شِت!»
ویژه استان ها
کرمانشاه| تابلوهای مسیر راه کربلا در استان بازسازی می‌شوندکرمانشاه| حمایت کمیته امداد از بیش از 13 هزار دانش اموزگلستان| پيشرفت 80 درصدي تقاطع غيرهمسطح افسران گرگانخراسان رضوی| محصول کینوا روی دست کشاورزانسیستان و بلوچستان| نامهربانی گاندو با مردم محلیمرکزی| 6 کلینیک جدید در بیمارستان ولی‌عصر اراک راه‌اندازی می‌شودمرکزی| تکمیل تالار مرکزی اراک در اولویت پروژه‌های عمرانیمرکزی| سینماهای سیار مهمان شهرستان‌های مرکزی می‌شودمرکزی| دستگاه‌ها اشیای مربوط به دفاع مقدس را به باغ‌موزه بسپارندمرکزی| وعده‌هایی در حد حرفمرکزی| افزایش مهاجرت معکوس در ساوهفارس| روش جدید درمان بیماری‌های خونی در شیرازکرمانشاه| عرصه بر ساخت و ساز کنندگان غیر مجاز تنگ می شودفروش قلیان در پارک‌های کرج ممنوع شدتابستان شلوغ هتل های کرمانشاهتخلفات زیست محیطی سلامت شهر زاهدان را به خطر انداخته استزیتون ساوه از کورس رقابت با انار و پسته جا ماندجشنواره لاله‌های سال 1400 در کاخ مروارید برگزار می‌شودالبرز| اهتمام ویژه مدیریت شهری کرج در ساماندهی مرکز حلقه درهیزد| نخستین جشنواره ملی فیلم کوتاه ساباط در یزد برگزار می‌شودخراسان شمالی| چشم‌پوشی از اعتیاد در روستاهاکردستان| تکرار مصیبت سگ‌کشیالبرز| راه‌اندازی پویش برای کمک به کودکان کارمازندران| کاهش 13 درصدی تصادفات جرحی در جاده‌های مازندرانمازندران| ثبت‌نام بیش از ۱۷ هزار مازندرانی برای حضور در راهپیمایی اربعین